Türkiye "Süper" Ligi yarın perdelerini açacak. Saat 21.00'de son şampiyon Galatasaray, kendi sahasında ligin yeni ekibi Çorumspor'u konuk edecek. Bu maçla birlikte ligimizde yaklaşık 9 ay sürecek heyecan fırtınası, kaos, yöneticilerin hatalarını örtme çabaları, bilet fiyatları ve yasaklar konuşulmaya başlanacak; kısacası futbol yine ülke gündemini esir alacak.
Ligin marka değeri diye bir kavram var. Osimhen ve Salah gibi yıldızların varlığıyla ligimizin marka değeri Doğu Avrupa ülkelerine kıyasla yüksek kalsa da beş büyük ligin yanından bile geçemiyor. Olay sadece para da değil. Zira Avrupa para biriminin değeri Türk lirasının yaklaşık 55 katı. Bu durumda zaten finansal olarak onları yakalamak imkânsız. Öyle ki bir e-ticaret portalı sponsor olmasa, dışarıyı bıraktım, içeriden bile büyük sponsor desteği gelmiyor. Üstelik Katar'a satılan yayıncı kuruluş da ödemeleri sabit kur üzerinden yaparak kulüplerin hesabına yatırması gerekenden daha az para aktarıyor.
Ligde Çin Virüsü salgınından sonra, yani 2021-2022 sezonu ve sonrasında yabancı kuralı her sezon değişti. Bir sistemin oturup oturmadığına nasıl karar verildi ki her yıl sistem değiştirildi, anlamak güç. Kulüpler de yeri geldiğinde elindeki sözleşmeli oyuncuyu sadece pasaportundan ötürü oynatamadı. Eskiden saha zeminlerinin bakımını GSİM yapar ve ücretini kulüplerden tahsil ederdi. O dönemlerde de zaman zaman zeminler bozuk olurdu ama şimdiki kadar kötüleşmezdi. Yani kulüpler, bütçelerine göre ciddi paralar verip yatırım yaptıkları oyuncuların sağlığını bile tehlikeye atıyorlar.
Geçenlerde kulüplerin transfer harcamalarını kaleme almıştım. Bu sezon başında bütün takımlarımız borç içinde yüzüp borçlarına borç katarken TFF'nin artık bu duruma genel olarak el atması gerekiyor. Meseleye sadece futbolcu odaklı bakılmamalı; kulüplerdeki bütün emekçilerin hakkı korunmalıdır. Kulüpler bu transfer obezliği içinde yarışırken sürekli pahalı transferler yapıp tek hedef olarak gördükleri şampiyonluğa ulaşma derdindeler. Bu dönemde altyapılara yapılan yatırımlar azaldığı gibi, son zamanlarda Arda Güler haricinde dişe dokunur bir oyuncumuz da yetişmedi. Büyük kulüplerde kupa maçlarının son dakikalarında genç bir oyuncu oyuna girdiğinde heyecanlanan bir kitle var ama endüstriyel futbol çağında onların da sayısı her geçen gün azalıyor. Oysa eskiden PAF takımları, A takımdan önce maçın oynanacağı stadyumda sahaya çıkardı. Misal, Göztepe'nin U19 takımının Avrupa maçı geçen sezon komşu ilde oynandı...
Ve hakem konusu... Elbette bizim gibi ülkelerde hakemlik yapmak zor. Çarşamba günleri hakemler açıklanır ve her takım o hakeme sallar durur. Ülkede kötü hakemler olduğu bir gerçek. İyi hakemler de bu baskılardan nasibini aldığı için "Ne şiş yansın ne kebap" diyerek maç yönetmeye çalışıyor. En ufak temasta düdük çalındığı için oyun sık sık duruyor, izleyenler keyif almıyor. Örneğin geçen sezondaki Göztepe - Kocaelispor maçı; yerden kalkmayan rakip oyuncular yüzünden seyir zevki çok düşük bir maç oldu. Ancak burada bir istisna var: Asen Albayrak hoca. Göztepe - Alanyaspor maçında golden sonra "müdahale var" gerekçesiyle VAR tarafından izlemeye çağrıldı ama kararlı durarak haklı bir şekilde golü verdi. Erkek meslektaşlarına adeta nasıl maç yönetileceğini gösterdi. Ayrıca hakemler elbette konuşamıyor ama TFF ve MHK'nin, "yabancı hakem" diye tutturanlara ayrıcalık tanımak yerine çıkıp tüm hakemlerin hakkını eşit şekilde koruması gerekiyor.
Ülkedeki ekonomik kriz herkesi her geçen gün daha derinden etkilerken "üç İstanbul takımı" ile oynayacak Anadolu kulüplerimizin ve bu üç kulübün kendi arasındaki maçlarda bilet fiyatlarını —özellikle de kale arkası biletlerini— ülke şartlarını gözeterek belirlemesi şart. Yani böyle maçlarda stadyum dolacak diye fırsatçılık yapmanın bir anlamı yok. Araştırmalara göre, gündüz maçlarının sayısı arttığında (İngiltere hariç) Avrupa'da maça gitme oranı %10'a kadar yükseliyor. Zira gün taraftara kalıyor, planlar ona göre yapılıyor, herkes vaktinde evinde olabiliyor. Üstelik takımların konaklama maliyetleri de düşeceği için kulüplere ekonomik katkı sağlıyor.
Kulüplerimizin, özellikle de pahalı transferler yapanların kombine bilet fiyatlarına yaklaşık %50 zam yaptığı ve fiyatları fahiş seviyelere çıkardığı ortada. Böylelikle "cefakar" diye adlandırılan gerçek taraftar kitlesi yerine; sürekli başarı isteyen, altyapıdan çıkan oyuncuya bile tahammül edemeyen tek tip endüstriyel seyirciye kulüplerin ruhu ve tribünler satılmış oluyor. Evet, bir sezon daha başlıyor. Taraftarlara cezaların kesilmediği, deplasman yasaklarının gündeme gelmediği, makul bilet fiyatlarıyla herkesin rahatça tribündeki yerini alabildiği ve Passolig denilen e-bilet ile fişleme sisteminin stadyumlara uğramadığı bir sezon olmasını diliyorum. İyi olan kazansın.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder